بیوگرافی نسیم خلیلی
نسیم خلیلی در سال شصت در تهران متولد شده است؛ شوق به نوشتن از همان کودکی در او بود؛ کمکم به نوشتن شعر و بعد هم داستان رو آورد و در نوجوانی با خانهی روزنامهنگاران جوان همکاری کرد و سالها نشریهی تجربی مستقل خودش را به دست انتشار سپرد.
او داستاننویسی را ادامه داد و ضمن تحصیل در رشتهی تاریخ، وارد ساحت تاریخپژوهی هم شد. از سال هشتاد و سه ضمن همکاری با روزنامههای شرق و همشهری، از عشقش به داستاننویسی و دانشش در تاریخپژوهی در عرصهی ژورنالیسم نیز بهره برد.
بعد از آن روزنامهنگاری نیز به یکی از عرصههای محبوب فعالیتش بدل شد و از این رو در طول بیش از دو دهه قلم زدن مداوم تا امروز بیست و هشت عنوان کتاب در دو ساحت ادبیات داستانی و تاریخپژوهی منتشر کرده و صدها مقاله و یادداشت در روزنامههای شرق و اعتماد و اعتمادملی و مهرنامه و آسمان و شهروند و… نوشته است؛
همچنین یادداشتهایی پژوهشی برای خبرگزاریهای میراث فرهنگی، کتاب (ایبنا) و تاریخ ایرانی، در عرصههای مختلف ادبیات و تاریخ و معرفی کتاب نیز نوشته و منتشر کرده است.
از جمله کتابهای او که در عرصهی تاریخ درخشیده و مورد توجه قرار گرفتهاند، میتوان به کتاب «انقلاب مشروطیت ایران» اشاره کرد که در اواسط دههی هشتاد از سوی نشر ققنوس به بازار کتاب آمد و چندین بار هم تجدید چاپ شد.
کتابی که در کنار کتاب «تاریخ صفویه»ی او، در مجموعهای میگنجد که هدفش بازروایی تاریخ به زبانی داستانوار و برای مخاطب عام بوده است؛ از دیگر کتابهای نسیم خلیلی میتوان به «مغولان روایتی دیگر»، «رواداری فرهنگی در عصر مغولان»، «گفتمان نجاتبخشی در ایران عصر صفوی»، مجموعه داستانهای «قاب عکس»، «کداممان دریا کداممان رودخانه»، «گلی روی داشبورد»، «افرا در باران» و رمانهایی همچون «خواب پروانهای بر لبهای تفنگ» که در پاریس منتشر شد.
همچنین میتوان به کتاب «راز آهو» که در کابل منتشر شد، «در بیابان سحر فرا میرسد» و «خیابان هزار درخت» که در کنار آثاری دیگر حاصل زیستن او در کویر و یزدند اشاره کرد؛
در سالهای اخیر اتکا و توجه اصلی نسیم خلیلی بر تاریخ اجتماعی، فرهنگ عامه و تاریخ مردم و فرودستان بوده است و از همین رهگذر سهگانهای نوشته است که منابع اصلی آن ادبیات داستانی، خاطرات و سفرنامهها هستند.
اولین آنها «طلای سیاه در مس داستان؛ درآمدی بر بازتاب نفت و غرب در ادبیات داستانی و خاطرات ایرانیان» است که نویسنده در آن فراز و فرود مسئلهی نفت و بازتاب آن را بر زندگی کارگران نفتگر در تاریخ اجتماعی بازنمایی کرده است.
کتاب دیگر با همین رویکرد نگاهیست به درمانگری در تاریخ اجتماعی ایران معاصر که تحت عنوان «قصههای درد و درمان» و با توجهی ویژه به چالش طب مدرن و سنتی در متن حیات اجتماعی و تاریخ مردم ایران منتشر شده و سومین اثر در این حیطه و با این رویکرد هم کتابیست تحت عنوان «قصههای فرودستان در تاریخ» که نویسنده در آن با اولویت قرار دادن دادههای تاریخمند منابع ادبیات داستانی، خاطرات و سفرنامهها، مروری کرده است بر زندگی و روزمرگیهای فرودستان در تاریخ اجتماعی ایران در دو دورهی پهلوی اول و دوم بر اساس ادبیات داستانی و خاطرهنگاریها: لوطیان، خدمتکاران، روسپیان، زندانیان و مجانین؛
رسالهی دکتری نسیم خلیلی نیز که تحت عنوان «قهرمان مردم؛ علی (ع) در بینامتنیت متون رسمی و فرهنگ عامهی تاریخ میانهی ایران» منتشر شده است، باز هم همین دغدغه یعنی تاریخ مردم را پی گرفته است.
افزون بر این نویسنده همین دغدغه و رویکرد معطوف به تاریخ اجتماعی و تاریخ مردم را در چهار شناختنامهای که در معرفی نویسندگان پیشکسوت ادبیات داستانی ایران معاصر، علیاشرف درویشیان، منصور یاقوتی، امین فقیری و پرویز دوائی منتشر کرده نیز داشته است.
آخرین این شناختنامهها که از سوی نشر چهرهمهر منتشر شده است، در معرفی یک نویسندهی زاده و زیسته در گیلان، ابراهیم رهبر، تحت عنوان «در مه نشسته بود» نوشته شده است.
شایان ذکر است نسیم خلیلی در بهمن ماه سال چهارصد و دو، برگزیدهی جایزهی سعی مشکور شده است، جایزهای که به پاس مداومت در کار پژوهش به پژوهشگران جوان تعلق میگیرد. نسیم خلیلی دکترای تاریخ ایران دارد و یک نویسندهی مستقل و تماموقت است.
موفق باشید خانم خلیلی… موفقتر